Artboard 1
06-05-2018 | Zaida Bouwmeester
Ontdek de mysteries van het Rijksmuseum van Oudheden

Het Rijksmuseum van Oudheden bestaat in 2018 maar liefst tweehonderd jaar. Dit viert het museum aan de hand van verschillende activiteiten, zoals stadswandelingen, lichtshows en bijzondere verhalen. Leiden Lokaal neemt u daarom graag mee naar een mysterieuze rondleiding buiten de openingstijden van het museum.

Lucas Knitel werkt als museumdocent in het museum en leidt ons op een regenachtige avond rond door het museum. Omdat een paar bezoekers later zijn, besluit hij de lichtshow op de Taffehtempel voor ons aan te zetten. Deze wordt in het jubilieumjaar gebruikelijk drie keer per dag laten zien, en vertelt aan de hand van spectaculaire beelden de geschiedenis van het museum. Als we compleet zijn, kan de rondleiding dan echt beginnen.

Terwijl we onderweg zijn naar de tweede verdieping van het museum, legt Knitel ons uit waarom deze rondleiding plaatsvindt buiten de openingsuren van het museum. “De verhalen die ik ga vertellen kunnen het daglicht niet verdragen, zodoende dat we pas om negen uur ’s avonds beginnen.” De groep kijkt elkaar een beetje huiverig aan en loopt vlot achter hem aan.

We stoppen bij de Peelhelm: een Romeinse soldatenhelm van verguld zilver. “Er is zo veel spannends te vertellen over deze helm. Er zijn ontzettend veel vragen die nog steeds niet te beantwoorden zijn. Wie was deze soldaat en hoe zijn deze spullen terechtgekomen in het moeras van de Peel? Sommigen denken dat er hier een religieuze veldslag is geweest, tussen christelijken en romeinen. Maar er zijn in de omgeving geen andere militaire objecten gevonden. Het zouden ook offers in een graf kunnen zijn, maar daar missen we de menselijke resten voor. Misschien heeft iemand de spullen wel verstopt en is ze daarna vergeten… Wij denken zelf dat de spullen in een tentdoek zijn gewikkeld, van een paard  af zijn gekukeld en daarna nooit meer gevonden zijn.” Knitel grapt daarna over spookverhalen die rondgaan over de Ridder van Peel, iets waar we met de groep schaapachtig om lachen, wetende dat we in een donker en leeg museum vol mysterieuze objecten staan.

Knitel over de Peelhelm. Foto: Simone Both

Van een geheimzinnig verhaal over een ridder, staat ons dit keer een verhaal over een onbekende dame te wachten. We staan bij een graf dat reusachtig lijkt wanneer we zien dat de vrouw in kwestie in een hoopje as is neergelegd. “Dit graf is echt uniek. Meestal zijn graven aan de buitenkant versierd voor mensen die bij de begrafenis zijn of mensen die later een offer komen brengen. Dit graf is echter van binnen versierd.” We zien dat de wanden van het graf versierd zijn met meubels, alsof het een mini woonkamer is voor in het hiernamaals. Er liggen ook nog wat objecten in het graf, zoals sieraden, een mes en een schrijfstift. Deze liggen allemaal aan één zijde van het graf. “We denken dat ze is beroofd na de dood. Het feit dat het graf aan de binnenkant is versierd, geeft aan dat de persoon die is begraven belangrijk is geweest, waarmee de kans op een grote duit aanwezig was.”

Verwonderd door de inhoud van de graftombe. Foto: Simone Both

Als we een etage naar beneden lopen, blijkt dat het licht in de ruimte van de Grieken is uitgevallen. Of het hoort bij het mysterieuze karakter van de rondleiding of daadwerkelijk een storing is: we zullen het niet weten. Met de zaklampen van onze telefoon staan we stil bij een drievormig sculptuur van Hekate. “Dit is de godin van de onderwereld,” vertelt Knitel ons met een grijns, “daarom wordt ze ook wel de bloeddrinkster, hartenverslindster of vleeseetster genoemd.” Terwijl we in onze ooghoeken alvast de snelste weg naar de uitgang zoeken, legt Knitel ons uit dat Hekate vaak achter nachtmerries zat, en men haar beter te vriend kon houden.

Hekate in het donker. Foto: Simone Both

Het licht springt tot onze opluchting weer aan en vol goede moed verplaatsen we ons naar de Egyptische zalen. Voordat we aan de mummies beginnen, staat Knitel stil bij een kamelenrib. “Als jullie goed kijken, zien jullie dat er op deze kamelenrib is geschreven. Het feit dat er rood inkt is gebruikt, duidt op een vervloeking. Deze rib is tussen de menselijke resten van Aron geplaatst. Zijn jullie ook zo benieuwd naar wat die man op zijn geweten had? We weten het tot op de dag van vandaag nog steeds niet. ”

Vrijwel iedereen denkt bij het Oude Egypte aan het mummificeren van overleden personen. Daarom besluit Knitel om stil te staan bij canopen, versierde grafvazen speciaal voor ingewanden van overleden personen. “Om stank te voorkomen, werden de ingewanden van zo’n persoon verwijderd en verplaatst naar deze versierde potten. Het enige orgaan wat gespaard bleef, was het hart, omdat deze tijdens de toegang naar het hiernamaals gewogen moet worden.” Als Knitel zijn handen ineenslaat, beseft de groep dat er weer een verhaal wordt verteld dat het daglicht niet kan verdragen. “Wisten jullie dat de Egyptenaren de hersenen via de neus met een haakje naar buiten trokken? Moet ik toch even kwijt”.

Verschillende canopen. Foto: Simone Both

Na een moment van ongeloof worden we meegenomen naar het laatste voorwerp. Dit is de grootste krokodillenmummie buiten Egypte om. “Althans, dat dachten we. Toen we een röntgenfoto lieten maken, bleken het verschillende delen van twee kleine krokodillen te zijn. Bestel je een grote krokodil om te offeren, wordt je opgelicht met anderhalve!” Daarna legt Knitel uit dat ze voor de zekerheid een ct-scan hebben laten maken. “We kregen een hartverzakking. Bleek dat deze twee krokodillen omringd waren door tientallen babykrokodillen. Toch nog een koopje dus.”

Knitel bij de krokodillenmummie. Foto: Simone Both

Ben je ook zo benieuwd geworden naar de rest van de voorwerpen in het Rijksmuseum van Oudheden? Of wil je meer weten of de geschiedenis van het museum? Loop mee met een stadswandeling of bezoek de tentoonstelling Al 200 jaar van nu die tot en met 2 september 2018 te bewonderen is.

cultuur

Het Rijksmuseum van Oudheden bestaat in 2018 maar liefst tweehonderd jaar. Dit wordt gevierd aan de hand van bijzondere evenementen, rondleidingen en leuke extra’s. Leiden Lokaal neemt je mee met een stadswandeling door het centrum van Leiden, om te laten zien dat de oudheid niet zo ver weg is als we denken. Daarvoor is eerst …

cultuur | fotoserie

Kraken in Leiden is een nieuwe app van Universiteit Leiden waarmee je alles kan vinden over Leidse kraakpanden. Ik zoek voor jou uit of ook jij de app moet downloaden.

cultuur | achtergrond
cultuur | fotoserie

Het pand aan de Hooigracht 39 is een van de mooiste studentenwoningen in Leiden. Bewoner en historicus Sander van Diepen ontdekte de rijke geschiedenis van HG39. ‘Voorheen dachten we dat de eerste eigenaar van dit huis een rijke koopman was, maar dat klopt helemaal niet.’ ‘De buitenkant van het pand is vrij saai’, vertelt Van …

cultuur | nieuws

  Ontsnap aan de zon dit weekend in de filmzalen van het Leiden International Short Film Experience.   De tiende editie van het LISFE daalt donderdag 10 mei neer met meer dan honderd korte films en een tal aan activiteiten. Vier dagen lang is Leiden de plek om de brandende zonnestralen te ontwijken en het …

cultuur

Dit jaar is het veertig jaar geleden dat de Tour de France startte in Leiden. Wat in 1978 een groot wielerfeest had moeten worden, werd een onvervalste blamage. Het kan bijna geen toeval zijn dat we dat woord uit het Frans hebben overgenomen. Zo’n jubileum is een mooi moment om terug te blikken op die …

cultuur | interview

Ieder jaar verstigen zich steeds meer nieuwe inwoners in Leiden. Deze nieuwkomers komen vanuit heel Nederland en zelfs vanuit de hele wererld. In 2015 verliet ook ik het Brabantse land om mij onder te dompelen in het Leidse. Maar maakt mij dat meteen een Leidenaar? Wat is de échte Leidenaar überhaupt? Om dat uit te …

cultuur | verslag

In het centrum van Leiden kun je goed winkelen bij bekende filialen. Maar wat als je eens wat anders wil? In dit artikel zijn alle leuke tweedehandskledingwinkels voor je in kaart gebracht! Oude kleding nieuw leven inblazen. Inmiddels is tweedehands shoppen een unieke ervaring geworden, waarbij je het perfecte uitgedragen spijkerjasje kunt scoren waarvan maar …

cultuur | achtergrond

Islamitische studenten in Leiden kunnen kiezen uit drie moskeeën. Een ontmoeting met Rachid Oucharia,  bestuurslid van Centrum Malik in Leiden-Noord, waarin we spreken over de islamitische gemeenschap in Leiden.

cultuur

Jim Delforterie (23) loopt als buddy hard bij Running Blind. Een buddy helpt blinde of slechtziende mensen met hardlopen. Jim begeleidt onder andere Joost van Gent (61), die op zijn 52e slechtziend werd en met wie Leiden Lokaal al eerder sprak. Hoe ervaart Jim het om buddy te zijn? Hoe ben je bij Running Blind terecht …

cultuur

Het invullen van je Koningsdag kan best lastig zijn, zeker omdat er zo veel keuze is. Wil je tot diep in de nacht feesten op de nieuwste techno? Of vier je de verjaardag van onze koning liever op een discoboot? We hebben de top tien activiteiten in Leiden voor je op een rijtje gezet. Koningsnacht en …

cultuur | reportage

De Rembrandtbrug krijgt een nieuwe kleur. “Liever wit dan dit”, luidde de tekst op verschillende posters die eind 2017 begonnen op te duiken. De brug zou een nieuwe, bruinachtige kleur krijgen. Dit tot woede van de omwonenden die hun geliefde brug graag wit willen houden. Inmiddels is het april 2018 en is de nieuwe kleur …