Artboard 1
10-06-2018 | Jop Leuven
Zo organiseer je een cultureel uitstapje!

Ilse van der Spoel organiseerde vanaf 2015 een maandelijkse filmavond in de Vrijplaats, een oud fabriekspand dat plek biedt voor culturele initiatieven. Maar de filmavonden stopte onaangekondigd in de lente van 2017. Ik interviewde Ilse in de bioscoop Kijkhuis in Leiden, waar ze werkt, over de totstandkoming en hoe ze er op terugkijkt. Maar vooral om door middel van haar verhaal antwoordt te krijgen op de vraag: ‘Hoe organiseer je een cultureel uitstapje?’

En om het makkelijker te maken is het een stappenplan geworden, zodat iedereen een cultureel uitstapje kan beginnen. Geheel op eigen initiatief, ook jij

Stap 1: Reageer op een advertentie.

En gelijk valt het stappenplan uiteen, want Ilse reageerde op een advertentie van de Vrijplaats zelf. Die zochten namelijk iemand om daar de filmprogrammering te verzorgen: “Ik kon er helemaal zelf vorm aangeven en vervolgens heb ik er nog iemand bij gevraagd, Koen de Rooij. Ik kende hem al van de universiteit en we hebben ook beiden stage gelopen bij het International Film Festival Rotterdam. Het leek me een goed idee om het met iemand samen te doen, omdat je zo ideeën kan uitwisselen. En toen bedachten we al snel dat we een maandelijkse filmavond wilden organiseren.”

Stap 2: Bedenk een titel.

Maar net als een film, heeft een cultureel uitstapje ook een titel nodig. De naam die Ilse en Koen kozen kwam vanwege de soorten films die ze wilden laten zien: ”We kozen het liefst films die niet zo snel in de bioscopen draaien. Films die over het algemeen onderbelicht blijven, en die subversief zijn op wat voor manier dan ook: esthetisch, politiek of maatschappelijk geëngageerd. Vandaar ook de titel: ‘Subvercinema’

Stap 3: Onder de mensen brengen!

Een goed idee, moet natuurlijk gedeeld worden: ”We maakte vooral gebruik van Facebook en de Vrijplaats heeft ook een nieuwsbrief. Maar niet heel erg adverteren. Het moest ook een beetje via mond tot mond en dat het echt een filmclubje werd.”

Het verschilde daardoor wel steeds hoeveel mensen aanwezig waren: ‘‘We hebben nooit echt gehad dat we mensen moesten wegsturen omdat het te druk was. Wel hebben wel een keer een film met vijf personen gekeken. Maar we deden het niet om het aantal. Als vijf mensen het een leuke film vinden dan is het ook al goed.’’

”Er kwamen wel verschillende groepen, vooral het Vrijplaats publiek dat gewoon sowieso de programmering van de Vrijplaats graag volgt. Mensen die daar naar die shows gaan en daar komen eten, bijvoorbeeld. Maar ook wel mensen die specifiek geïnteresseerd waren in film, zoals mensen uit onze eigen kennissenkring, studenten van de opleiding Film- en Literatuurwetenschap en andere liefhebbers.”

Screening van Close-Up (1990)

Screening van Close-Up (1990)

Stap 4: Vergaar succes en kom obstakels tegen.

Maar de ambities reikte verder dan alleen Subvercinema: ‘‘Wij probeerde ook andere dingen op te pakken. Zo werkten we samen met Leiden International Short Film Experience en Leiden International Film Festival aan gezamenlijke filmavonden in de Vrijplaats, die erg goed bezocht werden.”

Toch is film kijken iets anders dan filmavonden organiseren: ”Als je zelf een avond organiseert, ben je ook wel benieuwd wat mensen er van vinden: we vonden het dus geweldig om na afloop reacties te horen over een film. Je bent terwijl de film draait ook meer bezig met de techniek; of het geluid of het beeld wel goed is, want je bent daar toch een beetje van afhankelijk. De filmzaal van de Vrijplaats was een mooie setting maar het is natuurlijk niet zo professioneel als een ‘normale’ bioscoop.”

Dit leverde af en toe spannende momenten op: ”De stroom viel bijvoorbeeld een keer uit terwijl ik een inleiding aan het houden was. Dat was tijdens een horroravond met de films Suspiria en Blood and Black Lace. Dus toen moest ik met een zaklamp onder mijn gezicht een praatje houden, wat dan wel weer een interessant horror-element toevoegde.”

“In de zomer hielden we doorgaans een zomerstop. Omdat de filmzaal van de Vrijplaats een glazen dak heeft, ben je altijd afhankelijk van hoe laat het donker wordt, zodat het licht van buiten invloed heeft op het scherm en of je de film nog wel goed kunt zien. In de zomer kon je deze avonden dus niet echt organiseren, want dan werd het pas om elf uur donker en dan wordt het voor veel mensen een late bedoeling om nog een film te kijken.”

Stap 5: Stop ermee.

Het avontuur duurde alleen niet voor eeuwig: ”De laatste film die we vertoonden, in mei 2017, was The Thing van John Carpenter. Vervolgens hebben we het stilzwijgend laten stoppen. We wilden er gewoon even over nadenken tijdens de zomer. Ondertussen verhuisde Koen naar Rotterdam, en ik naar Amsterdam. Ik had het ook heel erg druk met mijn studie en het reizen maakte het ook lastiger. Het is niet superveel werk, maar je bent er toch altijd meer tijd aan kwijt dan je denkt.”

”Ik heb toen nog wel iemand anders voorgedragen die ik dacht dat goed zou zijn om het over te nemen. De Vrijplaats ging echter ook verbouwen, waardoor de bioscoopzaal niet meer toegankelijk was. Het kon nog wel in de bar, maar dat is niet een hele fijne locatie. Als de verbouwing, die nu nog in volle gang is, klaar is komt er natuurlijk wel een prachtige filmzaal voor terug!”

Stap 6: Maar zeg nooit nooit!

”Ik was tijdens Leiden International Film Festival in het Kijkhuis aan het werk en toen sprak iemand me aan: ‘Hee, ben jij niet van Subvercinema?’ Dus je merkt wel dat mensen het echt kennen en dat het gemist wordt: het leefde wel iets meer dan ik dacht. Ik heb er ook wel eens over nagedacht om filmavonden in Amsterdam te organiseren, maar ik heb het eigenlijk te druk gehad om het echt te ondernemen. Misschien in de toekomst, wie weet?”

”We hebben ook niet aangekondigd dat het zou stoppen, omdat als ik ben afgestudeerd, ik misschien wel weer terug naar Leiden kom en dat we het dan weer oppakken. Ik weet het nog niet.”

Toch heeft Ilse al wel ideeën over de films die ze nog graag zou willen laten zien. Deze zomer organiseert ze in het Kijkhuis, waar ze werkt, een Ingmar Bergman retrospectief, om diens honderdste geboortejaar te vieren. Ook zou ze graag iets willen doen met de Franse filmmaker Eric Rohmer: ”Zijn films zie je bijna nooit in de bioscoop, dus het lijkt me interessant een zomerprogramma rondom zijn films te doen, vooral omdat zijn films zich juist ook vaak afspelen in de zomer. En ik had al een leuke titel bedacht: ‘De zomer volgens Rohmer”

welzijn | reportage

  Wat hebben de eerste genetisch gemanipuleerde stier en een restaurant met als motto ‘verbinding’ met elkaar te maken? Het antwoord: een stal. De Stal, om precies te zijn. Want op de vroegere verblijfplaats van stier Herman, achter het LUMC op het Bio Science Park, staat nu De Stal: een duurzaam en maatschappelijk betrokken horecagelegenheid …

welzijn | achtergrond

Op 14 mei 2017 werd de jongste Franse president ooit ingehuldigd: Emmanuel Macron. Met zijn plotse populariteit, grootse plannen en verrassend goede Engels deed hij de grondvesten van de Franse politiek schudden. Precies een jaar later blikt dr. Niek Pas, hoogleraar Franse moderne geschiedenis aan de Universiteit Utrecht, in een lezing terug op het eerste …

politiek

Het was even onzeker of de lustrumviering van de vereniging, die dit jaar 125 jaar bestaat, door kon gaan, vanwege klachten vanuit de buurt. Nu heeft de gemeente toch de vergunning verleend om negen dagen feest te vieren in de schaatshal aan de vondellaan.

politiek | achtergrond

Met de komst van een nieuwe coalitie, bestaande uit D66, GroenLinks en PvdA, is in Leiden ook een nieuwe groep wethouders geïnstalleerd. Wat gelijk opvalt: vier van de vijf wethouders zijn vrouw. Opvallend vooral omdat het tegen de landelijke trend van ondervertegenwoordiging van vrouwen in de politiek in gaat.

welzijn | reportage

  De Côte d’Azur: alleen maar duur en luxe? Er is een uitzondering! Hoewel de meeste mensen kiezen voor buursteden Nice of Cannes, is de sfeervolle havenstad Antibes een bezoek meer dan waard. De stad biedt een mix van luxe en de charme van het Franse platteland. Ik ging erheen en bekeek de badplaats door …

cultuur

Na maandenlang vergaderen was het dan eindelijk zo ver: Afgelopen zaterdag, 23 juni 2018, vond de eerste editie van de Rapenburg Race plaats. 120 mensen legden 800 meter af voor stichting Amade. Stichting Amade is een organisatie die zich wereldwijd inzet voor jonge vluchtelingen. Het geld van de Rapenburg Race zal naar een van de …

welzijn

Wat je moet weten over één van de grootste onderzoeksinstituten van Nederland: het Centre for Human Drug Research (CHDR). Je leest het hier.

politiek | interview

Martijn Otten is 24 jaar, raadslid van de PvdA in Leiden en werkt als woordvoerder voor die partij in de Eerste Kamer. Hij heeft onderwijs, jeugd, studenten en sport in zijn portefeuille en heeft grote ambities voor de komende vier jaar. ‘We moeten in Leiden niet alleen de beste universiteit van Nederland hebben, maar ook …

politiek | interview

Maarten de Crom is 24 jaar, raadslid voor de VVD in Leiden en werkt bij het landelijke opleidingsinstituut van de VVD in Den Haag. Hij stond dit jaar op plek vier van de VVD-kandidatenlijst en was daarmee de hoogste nieuwkomer. De komende vier jaar richt Maarten zich op de stedelijke ontwikkeling in Leiden. ‘Ik hoop …

veiligheid | nieuws

Leiden heeft een nieuw college. D66, GroenLinks en PvdA presenteerden het beleidsakkoord 2018-2022: ‘Samen maken we de stad’. Eerdere onderhandelingen, waarbij de VVD en niet de PvdA betrokken was, liepen op niets uit. Wat is het nieuwe college van plan om de Sleutelstad veilig te houden? Mooi nieuws. Gisteren bereikten de zes vertegenwoordigers van D66, …

veiligheid | interview

‘Het goedkoopste biertje van Leiden’ luidt één van de reclameleuzen van de Hifi-bar, gevestigd in de Vrouwensteeg. Met een prijs van een euro en vijfentwintig cent is daar niets aan gelogen. Op dinsdag en donderdag is de Hifi vanaf 23.00 geopend voor alle studenten, wekelijks komen er honderden jongvolwassenen een dansje wagen. Hoe weet deze …

cultuur

  Les délices de la Hollande (Parival, 1660): “van alle werelddelen is Europa het mooiste werelddeel, van Europa zijn de Nederlanden het mooiste land, van de Zeventien Provinciën is Holland de mooiste, van de Hollandse steden is Leiden de mooiste, en van alle straten en grachten van Leiden is het Rapenburg de mooiste”. Of de …