Artboard 1
03-05-2019 | Madelief van Gils
Vijf studenten ontwerpen eigen scheurkalender over taal

Je liefde voor taal met anderen delen? Dan maak je toch gewoon een scheurkalender. Deze gedachte hadden vijf studenten Taalwetenschap aan de Universiteit Leiden.

Pascale Eskes, Laura Dees, Gerard Spaans, Lotte Meester en Vera Zwennes, alle vijf studenten Taalwetenschap (bachelor en master), brachten eind 2018 een zelfgemaakte etymologische scheurkalender uit. Vera Zwennes vertelt meer over het idee, het proces en de verkoop van de kalender.

Het kalenderteam van links naar rechts:
Pascale Eskes, Gerard Spaans, Vera Zwennes, Lotte Meester en Laura Dees

Hoe is het idee voor de kalender ontstaan?
‘Ik kende Laura al van de studie en wij hadden het idee dat het leuk zou zijn om dingen over taal te verspreiden. Lotte, Pascale en Gerard vonden het jammer dat de huidige scheurkalender van Van Dale bijna geen etymologieën bevatte en bedachten rond dezelfde tijd dat het leuk zou zijn om zelf een etymologische kalender te maken. Via de facebookgroep van Taalwetenschap zijn we erachter gekomen dat we hetzelfde idee hadden en vervolgens zijn we dit gaan bundelen. Het is namelijk raar om er twee te maken.’

Etymologie is het bestuderen van de herkomst van woorden uit een bepaalde taal. De herkomst van een woord wordt onderzocht om te kijken hoe het woord is ontstaan en wat de precieze betekenis van het woord is.

Hoe verliep het proces?
‘We begonnen een beetje met etymologieën verzamelen, dat was nog erg low-key, rustig in de UB zitten en dingen bij elkaar zoeken. Toen bedachten we dat we ook de verhaaltjes bij de etymologieën moesten gaan schrijven, dat wilden we gaan doen in de zomer. Maar zoals eigenlijk met alles wat je in de zomer plant, gebeurt het uiteindelijk niet. We hadden er al wel een aantal geschreven maar in september hadden we opeens een zieke stroomversnelling. We hebben toen de overige verhaaltjes geschreven en alles nog een keer moeten proeflezen. Ook hadden we al aan mensen verteld dat de kalender echt uit zou komen, dus toen moest het écht. Ik weet niet precies hoeveel uur er in is gaan zitten, maar het was echt veel. Nadat alle verhaaltjes af waren moesten we ze ook nog checken op spelfouten en of de zinnen wel klopten, het was namelijk allemaal in het Engels. We hebben echt een week lang elke dag na college afgesproken om dat te doen. Ook hebben we één dag oprecht twaalf uur op mijn kamer gezeten om eraan te werken. Het was best wel leuk, maar ook erg intens.’

Thursday 25 april
World Malaria Day
For centuries, people had no idea what caused malaria. Before the connection with mosquitoes was discovered, an influential theory was that the poisonous air around swamps made people fall ill. Scientists were so convinced of this explanation that you can still see it in the name of the disease: malaria is a compound of Italian mala ‘bad’ and aria ‘air’!

Pagina uit de Etymologiekalender 2019

Mensen konden ook hun eigen etymologieën insturen. Hoe kwamen jullie op dat idee?
‘Iedere student bij Taalwetenschap kent wel van die leuke feitjes. Docenten vertellen vaak van die grappige dingen tijdens college die je onthoudt, dingen die je ook aan je ouders wil vertellen. We wilden zoveel mogelijk van die leuke feitjes verzamelen want er is nergens echt een lijst met alle leuke etymologieën. Er zijn super veel etymologieën maar de meeste zijn best wel saai dus we wilden van iedereen de allerleukste horen. We hebben daarom een instuurformulier gemaakt zodat mensen ook zelf etymologieën konden insturen.’

Hoe hebben jullie alle andere etymologieën geselecteerd?
‘Er is een site, wiktionary, met alle etymologieën uit heel veel verschillende talen. Ook is er de etymologiebank in het Nederlands en op Wikipedia heb je een lijst met alle geërfde woorden uit het Indo-Europees, of alle woorden uit het Arabisch in het Nederlands. Die zijn we gaan doorlopen om te kijken of daar iets interessants tussen zat. Vervolgens hebben we die gecheckt met goede bronnen.’

Waren jullie al vanaf het begin van plan om de kalender te verkopen?
‘Ja, maar het was in het begin meer een project om onze vrienden blij mee te maken. Op het eind werd het opeens een stuk commerciëler. Commercieel klinkt een beetje negatief maar daar bedoel ik mee dat veel meer mensen die wij niet kenden, of die maar weinig interesse hadden in taal, de kalender ook gingen kopen. Toen werd het echt een product voor de markt terwijl het in het begin alleen maar bedoeld was voor studenten en docenten van onze eigen studie.’

Hoe kregen jullie dat bereik?
‘Via onze ouders en vrienden van studie. Die vertelden erover aan andere mensen die vervolgens ook enthousiast werden. Ook via mensen van de middelbare school die we erover hadden verteld. Die zijn niet per se super geïnteresseerd in taal maar vonden dit toch leuk. Via via werd het dus best groot verspreid, ook via Facebook. Zo zijn er uiteindelijk ook kalenders verstuurd naar o.a. Zweden, Duitsland, Italië en België. We hebben er ook meer verkocht dan we van plan waren. In eerste instantie hoopten we dat we de tweehonderd zouden halen, het leek ons heel vet als dat zou lukken. Uiteindelijk werd dat bijna vier keer zoveel en hebben we 735 kalenders verkocht.’

Hoe hebben jullie de kalender daadwerkelijk uitgegeven?
‘We hadden een uitgever gegoogeld en die vervolgens gemaild met: ‘Hee, we willen een scheurkalender laten drukken, hoeveel zou dat kosten?’ We hebben toen heel leuk contact gehad met een drukker die uiteindelijk ook de kalenders voor ons heeft gedrukt en ze ook bij ons liet bezorgen. We hebben ze toen zelf gedistribueerd. We zijn met superveel van die kalenders in grote backpacks op de fiets naar een post NL business filiaal gegaan. We hebben ze daar op de post gedaan. Van te voren hadden we ze allemaal zelf ingepakt in pakjes van de Hema. Het waren echt twee enorme zakken.’

Jullie hebben vorige week aangekondigd dat er een nieuwe kalender aankomt. Hoe gaat deze eruit zien?
‘Hij wordt in ieder geval net zo leuk als de eerste kalender. Het grootste verschil is dat de nieuwe kalender Nederlandstalig wordt, daar werd namelijk om gevraagd. We gaan nu proberen al die mensen nog een keer te bereiken door een Nederlandse kalender te maken. We hopen dat we ‘m ook gewoon kunnen verkopen binnen Nederland en dat we ‘m dan aan nog meer mensen kwijt kunnen. Zo kunnen nog meer mensen etymologieën lezen en dat is leuk. Verder wordt ie best wel hetzelfde, wel meer focus ook op de Nederlandse taal. In de vorige kalender werden er best veel Engelse woorden behandeld. Vorig jaar vonden we ‘m zelf heel erg leuk, dus hopelijk wordt ie dit jaar vergelijkbaar.’

Blijven jullie de verkoop dit jaar ook zelf doen?
‘We willen niet nog een keer al die pakketjes versturen. Vorig jaar konden de mensen de kalender ook komen ophalen maar het duurde erg lang voordat alle kalenders goed terecht waren. We zijn er nog niet helemaal uit hoe we het dit jaar gaan doen. We zijn nog een beetje aan het rondmailen met mensen om te kijken wat voor services er zijn. Ik weet namelijk niet hoe je normaal een scheurkalender uitbrengt. We zijn dus nog aan het oriënteren.’

Ophaalmoment in het Lipsius

Vanaf eind oktober 2019 kun je de nieuwe kalender bestellen. Voor meer nieuws over de kalender en voor leuke taalweetjes kan je altijd een kijkje nemen op de facebookpagina van de Etymologiekalender.

| achtergrond

De daklozenopvang in Leiden is goed geregeld. Er zijn twee opvangen, iedereen die zich daar inschrijft krijgt een maatschappelijk werker toegewezen. Die helpt met praktische zaken als huisvesting en het zoeken van een baan. Wat overblijft is de geestelijke zorg, en hiervoor bestaat in Leiden sinds 2010 de Stichting Straatpastoraat. Pastor is sinds november 2018 …

cultuur

Is het einde van je seizoen op Netflix in zicht? Geen paniek! Er staat een compleet nieuw seizoen op je te wachten in de theaters van Leiden. Op 13 mei vindt namelijk de seizoenpresentatie plaats voor het komende theaterseizoen van 2019-2020.   Tijdens de seizoenpresentie laten de Leidse Schouwburg, de Stadsgehoorzaal en Theater Ins Blau zien …

cultuur

Leiden is de stad van ontdekkingen, maar na een ochtend ontdekken ben je natuurlijk toe aan een lekkere lunch in een unieke omgeving. Hierbij de acht must-visit plekjes!

welzijn | fotoserie

‘Ik kom hier voor mijn rust!’ is een uitspraak die je in het centrum van Leiden niet snel zal horen. Haastende fietsers en bussen in de Breestraat, volle terrassen op de Nieuwe Rijn: om echt te ontspannen zal je toch een ander plekje moeten zoeken. Zoals bijvoorbeeld De tuin van de smid: een theehuis in …

| interview

1000 euro winnen met een idee om jouw stad mooier te maken? Dit klinkt als muziek in de oren. Awesome Leiden organiseert zes keer per jaar een pitchavond waarop vijf mensen een idee mogen presenteren dat eraan bijdraagt de stad aantrekkelijker, beter en leefbaarder te maken. Ik sprak met Bastiaan Bakker, één van de organisatoren …

| reportage

Aap, Noot, Mies: Lees in deze reportage alles over de VoorleesExpress!

| interview

Iedere 4 mei zijn we om klokslag acht uur twee minuten stil. Henk Koet (78) en Mat van der Haven (73) maakten die stilte als erewacht tientallen keren mee. Dit jaar houden ze voor het eerst niet de wacht in Leiden. ,,Herdenken zit in je genen.” De doos met oorlogspakken en overalls stond al bijna …

| fotoserie

Het Pesthuis staat te koop! Vanwege de waslijst aan voorwaarden is het voor potentiële kopers nog een hele kluif om het gebouw uiteindelijk in handen te krijgen. Dit komt door de monumentale waarde en de waardevolle ligging tussen het Bio Science Park en de Leidse binnenstad. Achter het Pesthuis gaat een lange geschiedenis schuil. In …

cultuur | reportage

De Kleiwarenfabriek Firma Gebroeders Ginjaar maakt sinds 1920 bouwkeramiek, producten die gemaakt zijn van klei. Wanneer je de fabriek binnenloopt, lijkt het alsof de tijd heeft stil gestaan. Jolanda Ginjaar legt uit wat er schuil gaat achter de deuren van dit oude familiebedrijf.

| reportage

Het hoogseizoen voor Leidse musea is begonnen, momenteel zijn er dan ook veel bijzondere tentoonstellingen.

| reportage

Als je met de auto tussen Leiden en Wassenaar over de A44 rijdt, kom je terecht in een wirwar van verkeersborden, omleidingen, bouwverkeer, kranen, shovels en wegwerkers. Na meer dan tien jaar strijd, komt de nieuwe snelweg er toch: de RijnlandRoute. Deze weg vormt de verbinding tussen de A44 en de A4. Het ontsluit de …

| reportage

De gemeente Leiden en projectontwikkelaars hebben grote plannen voor de wijk Hoge Mors. Op verschillende locaties binnen de wijk zullen gebouwen worden gerenoveerd, maar ook zullen sommige gesloopt en vervangen worden. Hier zijn niet alle bewoners even blij mee. Er bestaan zorgen over het tekort aan parkeerplekken en over de toenemende verkeersdrukte op de twee …